Założenie własnej działalności gospodarczej wiąże się z kosztami jeszcze zanim firma zacznie przynosić stabilne dochody. Jednym z największych obciążeń początkujących przedsiębiorców są składki ZUS. Na szczęście osoby rozpoczynające działalność mogą w określonych sytuacjach skorzystać z Ulgi na start.
Dzięki niej przez pierwsze 6 miesięcy prowadzenia firmy przedsiębiorca nie opłaca składek na ubezpieczenia społeczne. Nie oznacza to jednak całkowitego zwolnienia z ZUS – nadal pozostaje składka zdrowotna.
Kto może skorzystać z Ulgi na start w 2026 roku? Ile rzeczywiście można dzięki niej zaoszczędzić i co dzieje się po jej zakończeniu?
01Czym jest Ulga na start?
Ulga na start jest rozwiązaniem przeznaczonym dla osób rozpoczynających prowadzenie działalności gospodarczej.
Przez okres korzystania z ulgi przedsiębiorca nie podlega z działalności obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. W praktyce oznacza to brak składek na:
- ubezpieczenie emerytalne
- ubezpieczenie rentowe
- ubezpieczenie wypadkowe
- ubezpieczenie chorobowe
- Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy
Ulga na start nie zwalnia natomiast ze składki zdrowotnej. Przedsiębiorca od rozpoczęcia działalności podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu i musi opłacać odpowiednią składkę.
02Jak długo trwa Ulga na start?
Z Ulgi na start można korzystać przez 6 miesięcy.
Warto jednak zwrócić uwagę na sposób liczenia tego okresu.
Jeżeli działalność zostanie rozpoczęta pierwszego dnia miesiąca, ten miesiąc wlicza się do sześciomiesięcznego okresu ulgi.
Jeżeli natomiast działalność rozpocznie się w trakcie miesiąca, sześć pełnych miesięcy liczy się od następnego miesiąca.
Przykładowo przedsiębiorca rozpoczynający działalność 10 września może korzystać z Ulgi na start przez pozostałą część września oraz przez kolejnych sześć pełnych miesięcy.
Dlatego data rozpoczęcia działalności może mieć znaczenie przy planowaniu pierwszych miesięcy prowadzenia firmy.
Trzeba również pamiętać, że zawieszenie działalności nie zatrzymuje biegu Ulgi na start.
03Kto może skorzystać z Ulgi na start w 2026 roku?
Nie każdy nowy przedsiębiorca automatycznie ma do niej prawo.
Z ulgi może skorzystać osoba, która:
1. Rozpoczyna działalność gospodarczą po raz pierwszy
lub
2. Ponownie rozpoczyna działalność, ale od ostatniego jej zawieszenia lub zakończenia upłynęło co najmniej 60 miesięcy.
Dodatkowo przedsiębiorca nie może wykonywać w ramach działalności na rzecz byłego pracodawcy takich samych czynności, jakie wykonywał dla niego jako pracownik w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym.
Przykład
Anna była zatrudniona w firmie jako księgowa. Następnie rozwiązała umowę o pracę, założyła działalność i w jej ramach zaczęła świadczyć dla byłego pracodawcy te same usługi księgowe.
W takiej sytuacji może nie spełniać warunków pozwalających na korzystanie z Ulgi na start.
Jeżeli natomiast założy działalność i będzie świadczyła usługi na rzecz innych klientów, sam fakt wcześniejszego zatrudnienia nie pozbawia jej prawa do ulgi.
04Czy podczas Ulgi na start płaci się składkę zdrowotną?
Tak.
To jeden z najczęstszych błędów osób rozpoczynających działalność. Ulga na start nie oznacza, że przez pół roku przedsiębiorca „nie płaci ZUS-u”.
Zwolnienie dotyczy składek społecznych. Składkę zdrowotną trzeba nadal opłacać.
Jej wysokość zależy m.in. od wybranej formy opodatkowania.
Przykładowo przedsiębiorcy rozliczający się według skali podatkowej mają od lutego 2026 r. minimalną miesięczną składkę zdrowotną w wysokości 432,54 zł. Minimalną podstawą jest 4 806 zł.
Inaczej wygląda sytuacja na ryczałcie. W 2026 r. przy rocznym przychodzie nieprzekraczającym 60 000 zł miesięczna składka zdrowotna wynosi 498,35 zł. Po przekroczeniu kolejnych progów przychodowych jej wysokość wzrasta.
Dlatego rzeczywiste obciążenia początkującego przedsiębiorcy zależą również od wybranej formy opodatkowania.
05Ile można zaoszczędzić dzięki Uldze na start?
Oszczędność wynika z tego, że przez okres korzystania z ulgi nie opłacamy składek społecznych.
W 2026 r. składki przedsiębiorców ponownie wzrosły. ZUS wskazuje, że minimalne składki społeczne przedsiębiorców opłacających je na zasadach ogólnych są w 2026 r. o 8,6% wyższe niż rok wcześniej.
Dlatego sześć miesięcy bez obowiązku opłacania składek społecznych może oznaczać dla nowej firmy oszczędność liczoną w kilku tysiącach złotych.
Trzeba jednak pamiętać, że nie jest to „darmowy ZUS”. Brak składek społecznych ma również swoje konsekwencje.
06Czy Ulga na start zawsze się opłaca?
Niekoniecznie.
Podczas korzystania z Ulgi na start przedsiębiorca z działalności nie jest objęty ubezpieczeniami społecznymi.
Oznacza to między innymi, że okres ten nie buduje ochrony wynikającej z opłacania tych składek. ZUS zwraca uwagę, że wysokość i opłacanie składek mają bezpośredni związek z późniejszymi świadczeniami z systemu ubezpieczeń społecznych.
Dlatego przed skorzystaniem z ulgi warto przeanalizować swoją indywidualną sytuację.
Co istotne, Ulga na start jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem. Przedsiębiorca może z niej zrezygnować i zgłosić się do ubezpieczeń społecznych.
07Co po Uldze na start?
Po zakończeniu sześciomiesięcznej Ulgi na start przedsiębiorca spełniający odpowiednie warunki może przejść na tzw. preferencyjne składki ZUS.
Można z nich korzystać przez 24 pełne miesiące kalendarzowe. Podstawa składek społecznych wynosi wtedy co najmniej 30% minimalnego wynagrodzenia.
Schemat dla początkującego przedsiębiorcy może więc wyglądać następująco:
Ulga na start – 6 miesięcy → preferencyjny ZUS – 24 miesiące → następnie, po spełnieniu warunków, możliwość skorzystania z Małego ZUS Plus lub przejście na standardowe składki.
To właśnie dlatego warto spojrzeć na składki ZUS nie tylko w perspektywie pierwszego miesiąca, ale zaplanować koszty firmy na kilka kolejnych lat.
08Ulga na start a wybór formy opodatkowania
Sama możliwość skorzystania z Ulgi na start nie zależy od tego, czy przedsiębiorca wybierze skalę podatkową, podatek liniowy czy ryczałt.
Forma opodatkowania ma jednak bardzo duże znaczenie dla wysokości podatku i składki zdrowotnej.
Dlatego przed założeniem działalności warto policzyć kilka wariantów.
Może się okazać, że forma opodatkowania, która na pierwszy rzut oka wydaje się najprostsza, wcale nie będzie najkorzystniejsza przy konkretnych przychodach i kosztach.
09Zakładasz działalność? Warto policzyć wszystko przed rejestracją
Założenie firmy w CEIDG jest stosunkowo proste. Znacznie ważniejsze są jednak decyzje podejmowane przed wysłaniem wniosku.
Forma opodatkowania, VAT, ZUS, możliwość skorzystania z ulg czy sposób prowadzenia księgowości mogą później wpływać na miesięczne koszty działalności.
Dlatego jeśli planujesz założyć własną firmę, warto wcześniej sprawdzić, jakie rozwiązanie będzie odpowiednie właśnie w Twojej sytuacji.
Potrzebujesz pomocy przy założeniu lub prowadzeniu firmy?
W Biurze Rachunkowym finanse.am w Choroszczy pomagamy zarówno osobom rozpoczynającym działalność, jak i przedsiębiorcom, którzy już prowadzą własną firmę.
Możemy pomóc m.in. przy wyborze formy opodatkowania, rejestracji działalności, zgłoszeniach do ZUS, bieżących rozliczeniach podatkowych, VAT oraz prowadzeniu księgowości.
Masz pytanie albo planujesz otworzyć działalność? Skontaktuj się z nami. Przeanalizujemy Twoją sytuację i podpowiemy, na co zwrócić uwagę jeszcze przed rozpoczęciem firmy. Prowadzimy również zdalną księgowość dla klientów z całej Polski.
Główna księgowa i właścicielka biura Finanse.am w Choroszczy. Prowadzi księgowość i kadry firm z Podlasia i całej Polski.
Masz pytanie do tego tematu?
Zadzwoń albo policz orientacyjny koszt obsługi księgowej w kalkulatorze.
